Wie op een annuïteitenhypotheek van 300.000 euro met 4 procent rente elke maand 200 euro extra aflost, bespaart over de hele looptijd ongeveer 50.000 euro aan rente en is ruim zes jaar eerder klaar. In plaats van 30 jaar betaal je dan 23 jaar en 10 maanden. Dat klinkt als een gouden regel, maar of het ook de slimste keuze is, hangt af van je hypotheekrenteaftrek, je spaarrente en wat je met dat geld anders zou doen. Hieronder rekenen we het stap voor stap uit.
Het uitgangspunt: 300.000 euro, 4 procent, 30 jaar annuïteit
Bij een annuïteitenhypotheek van 300.000 euro tegen 4 procent rente over 30 jaar betaal je een vast bruto maandbedrag van ongeveer 1.432 euro. In het begin bestaat dat bedrag voor het grootste deel uit rente: in de eerste maand is dat 1.000 euro rente en slechts 432 euro aflossing. Naarmate de jaren verstrijken, kantelt die verhouding. Over de volledige looptijd betaal je in totaal ruim 215.000 euro aan rente bovenop de 300.000 euro die je hebt geleend.
Elke euro die je vervroegd aflost, haalt dus meteen een deel van de schuld weg waarover je 30 jaar lang rente zou betalen. Hoe eerder je aflost, hoe groter het effect, omdat die euro anders nog decennia rente had gekost.
De rekensom bij 200 euro per maand extra
Stel dat je vanaf de eerste maand consequent 200 euro extra overmaakt, dus 1.632 euro per maand in plaats van 1.432 euro. Bij de meeste geldverstrekkers verlaagt dit niet je verplichte maandbedrag, maar verkort het je looptijd. Het resultaat:
- Looptijd: 286 maanden in plaats van 360, dus 23 jaar en 10 maanden
- Totale rente: ongeveer 165.000 euro in plaats van 215.600 euro
- Rentebesparing: ongeveer 50.400 euro
- Extra ingelegd geld: 200 euro maal 286 maanden is ruim 57.000 euro, dat je uiteraard niet kwijt bent maar dat in je huis zit
Ter vergelijking: met 100 euro extra per maand bespaar je zo'n 28.700 euro en ben je 3,5 jaar eerder klaar. Met 500 euro extra loopt de besparing op tot 92.000 euro en is de hypotheek na iets meer dan 18 jaar afgelost. De besparing groeit niet lineair mee, want de laatste jaren van een hypotheek zijn toch al bijna rentevrij.
Wat als de rente niet 4 maar 3 of 5 procent is
Het rentepercentage bepaalt hoeveel je bespaart. Bij 3 procent rente op dezelfde hypotheek is de totale rente over 30 jaar zo'n 155.000 euro, en bespaart 200 euro extra per maand ongeveer 34.000 euro. Bij 5 procent loopt de totale rente op naar 280.000 euro en levert diezelfde 200 euro extra ruim 68.000 euro besparing op. Vuistregel: hoe hoger je rente, hoe aantrekkelijker extra aflossen. Wie in 2021 nog 1,5 procent voor 20 jaar heeft vastgezet, heeft veel minder reden om vervroegd af te lossen dan wie in 2026 rond de 4 procent zit.
De hypotheekrenteaftrek maakt de besparing kleiner
De 50.000 euro is een bruto bedrag. In Nederland krijg je een deel van je betaalde hypotheekrente terug via de hypotheekrenteaftrek, in 2026 tegen maximaal het tarief van de eerste belastingschijf, ongeveer 37 procent. Betaal je minder rente, dan krijg je ook minder terug. Netto houd je van die 50.400 euro besparing dus ongeveer 63 procent over, wat neerkomt op zo'n 31.800 euro. Nog steeds een flink bedrag, maar minder spectaculair dan het bruto plaatje.
Let op: de renteaftrek geldt alleen voor het deel van de hypotheek dat annuïtair of lineair wordt afgelost en binnen de fiscale regels valt. Heb je een deel aflossingsvrij, dan werkt de som anders.
Extra aflossen of het geld sparen
De eerlijke vergelijking is niet "aflossen of niets doen", maar "aflossen of sparen". Zet je diezelfde 200 euro per maand 30 jaar lang op een spaarrekening met 2 procent rente, dan heb je aan het eind ongeveer 98.700 euro, waarvan 72.000 euro eigen inleg en bijna 27.000 euro rente. Daar gaat dan nog box 3-belasting vanaf zodra je boven het heffingsvrij vermogen komt.
Tegenover die 27.000 euro spaarrente bruto staat een netto rentebesparing van bijna 32.000 euro bij aflossen, plus het feit dat je jaren eerder zonder hypotheeklasten zit. Bij een hypotheekrente van 4 procent en een spaarrente van 2 procent wint aflossen dus, ook na renteaftrek. De kanteling komt pas als je spaarrente na belasting hoger is dan je hypotheekrente na aftrek, en dat is in september 2026 bij weinig mensen het geval.
Beleggen als derde optie
Wie het geld belegt in een breed gespreid indexfonds, mag op lange termijn historisch rekenen met een gemiddeld rendement van 5 tot 7 procent per jaar, maar dat is met flinke schommelingen en zonder garantie. 200 euro per maand tegen gemiddeld 6 procent groeit in 30 jaar naar ongeveer 200.000 euro. Dat verslaat aflossen ruimschoots op papier, maar je moet 30 jaar lang tegen koersdalingen kunnen. Extra aflossen is een zeker rendement van 4 procent bruto; beleggen is een verwacht rendement met risico. Veel mensen kiezen daarom een mix: een deel aflossen, een deel beleggen.
Waar je op moet letten voordat je begint
De meeste geldverstrekkers staan toe dat je jaarlijks 10 tot 20 procent van de oorspronkelijke hoofdsom boetevrij aflost. Bij 300.000 euro is dat minimaal 30.000 euro per jaar, dus 2.400 euro extra per jaar valt daar ruim binnen. Pas als je een grote som ineens wilt storten, bijvoorbeeld een erfenis, kan een boete voor vervroegde aflossing spelen, en dan alleen als de actuele rente lager is dan jouw contractrente.
Houd ook een buffer aan. Geld dat in de stenen zit, krijg je niet zomaar terug als de wasmachine kapotgaat of je inkomen wegvalt. Een vuistregel is drie tot zes maanden aan vaste lasten op een direct opvraagbare spaarrekening voordat je extra gaat aflossen. En check of je geldverstrekker bij een lagere schuld je risico-opslag verlaagt: bij een hypotheek van 300.000 euro op een woning van 350.000 euro zit je op 86 procent van de woningwaarde, en veel banken laten de rente met 0,1 tot 0,3 procentpunt zakken zodra je onder 80 of 70 procent komt. Dat is een extra besparing bovenop de rekensom hierboven.
De som onder de streep
200 euro per maand extra aflossen op een hypotheek van 300.000 euro tegen 4 procent bespaart bruto ongeveer 50.000 euro en netto, na hypotheekrenteaftrek, zo'n 32.000 euro. Je bent na bijna 24 jaar hypotheekvrij in plaats van na 30. Vergeleken met sparen tegen 2 procent is dat een duidelijke winst; vergeleken met beleggen is het een veiliger maar waarschijnlijk lager rendement. Wie een buffer heeft, geen boete riskeert en de zekerheid van een dalende schuld prettig vindt, doet met die 200 euro per maand geen slechte zaak.
